ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਬਠਿੰਡਾ 'ਚ ਹੋਏ ਨਾ ਵਿਕਾਸ ਵਾਲੇ ਵਾਅਦੇ ਵਫਾ

ਬਠਿੰਡਾ, ਅਸ਼ੋਕ ਵਰਮਾ 

ਸ੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਗਠਜੋੜ ਵੱਲੋਂ 2007 ਦੀਆਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਦੌਰਾਨ ਸੱਤਾ ਹਥਿਆਉਣ ਦੇ ਮਕਸਦ ਨਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਬਠਿੰਡਾ (ਸ਼ਹਿਰੀ) ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਜੋ ਵਾਅਦੇ ਕੀਤੇ ਸਨ ਉਹ ਵਫਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕੇ ਹਾਲਾਂਕਿ ਬਾਦਲ ਪ੍ਰੀਵਾਰ ਦਾ ਆਪਣਾ ਹਲਕਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਦਾ ਚਿੱਠਾ ਲੋਕ ਕਚਿਹਰੀ 'ਚ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਿਆਂ ਦਾਅਵੇ ਤਾਂ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਪਰ ਚੋਣ ਮਨੋਰਥ ਪੱਤਰ ਅਤੇ ਸਟੇਜਾਂ ਤੇ ਦਿੱਤੇ ਭਾਸ਼ਣਾਂ ਤੇ ਝਾਤੀ ਮਾਰਿਆਂ ਇਹ ਤੱਥ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਮਾਮਲਿਆਂ 'ਚ ਤਾਂ ਅਜੇ ਪੂਣੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕੱਤੀ ਗਈ ਚੋਣ ਮਨੋਰਥ ਪੱਤਰ ਦੇ ਪੰਨਾ ਨੰ: 19 ਤੇ ਦਰਜ਼ ਹੈ ਕਿ ਕੈਂਸਰ ਵਰਗੀ ਭਿਆਨਕ ਬੀਮਾਰੀ ਦੇ ਫੈਲਾਅ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਇੱਕ ਅਤਿ ਆਧੁਨਿਕ ਕੈਂਸਰ ਹਸਪਤਾਲ ਬਣਾਇਆ ਜਾਏਗਾ ਬਠਿੰਡਾ 'ਚ ਕਾਂਗਰਸ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਰਕਾਰੀ ਖੇਤਰ 'ਚ ਕੈਂਸਰ ਹਸਪਤਾਲ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਅਕਾਲੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸੱਤਾ ਸੰਭਾਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਖੇਤਰ 'ਚ ਚਲਾ ਗਿਆ ਇਹੋ ਹੀ ਨਹੀਂ ਪਿਛਲੀ ਕਾਂਗਰਸ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੇ ਆਖਰੀ ਦਿਨਾਂ 'ਚ ਲਾਈਨੋਂ ਪਾਰ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੇਣ ਲਈ ਇੱਕ ਹਸਪਤਾਲ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ ਰੱਖਿਆ ਸੀ ਅਕਾਲੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਗਠਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਹਸਪਤਾਲ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਤੁਰੀ ਪਰ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਨਾ ਵਧ ਸਕੀ
ਬਠਿੰਡਾ 'ਚ ਸਾਲ 2007 'ਚ ਬੱਸ ਅੱਡੇ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਰੂਪ ਦੇ ਕੇ ਸ਼ਾਪਿੰਗ ਸੈਂਟਰ ਬਨਾਉਣ ਦੇ ਐਲਾਨ ਵੀ ਹਾਲਾਂ ਤੱਕ ਸਿਰੇ ਨਹੀਂ ਚੜ੍ਹ ਸਕੇ ਸ਼ਹਿਰ 'ਚ ਹੁਣ ਤੱਕ ਹਾਕੀ ਖੇਡ ਨੂੰ ਪ੍ਰਫੁੱਲਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਐਸਟਰੋਟਰਫ ਵਾਲਾ ਸਟੇਡੀਅਮ ਨਹੀਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕਿਆ ਹਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਇਕਲੌਤੇ ਸਟੇਡੀਅਮ ਦਾ ਨਵੀਨੀਕਰਨ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਦੀ ਹੋਣੀ ਇਹ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਇੱਥੇ ਜਿਸ ਦਾ ਜੀਅ ਕਰਦਾ ਹੈ ਆਪਣਾ ਸਮਾਗਮ ਕਰਕੇ ਜੱਖਣਾ ਪੁੱਟ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਮਹਾਂਨਗਰ ਦੇ ਪਾਣੀ ਪ੍ਰਬੰਧਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਸਥਿਤੀ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਪਾਣੀ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਦੀਆਂ ਘਾਟਾਂ ਦਾ ਜਿਕਰ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀ ਮਹਾਂਨਗਰ ਨੂੰ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸੰਕਟ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲਾ ਕੇਂਦਰ ਤੇ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦਾ 29.50 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਲਟਕ ਗਿਆ ਹੈ ਇਹ ਸਕੀਮ ਫਰਵਰੀ 2009 'ਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ ਤੇ ਅਗਸਤ 2010 'ਚ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਣੀ ਸੀ ਜਦੋਂ ਕਿ 35 ਲੱਖ ਗੈਲਨ ਪਾਣੀ ਸਟੋਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਟੈਂਕ ਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਟੈਂਕੀਆਂ ਮਈ ਦੇ ਅਖੀਰ 'ਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣੀਆਂ ਸਨ ਪਰ ਹੋ ਨਹੀਂ ਸਕੀਆਂ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਸੀ ਅਜੇ ਵੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਹਨ
ਇਸ ਵੇਲੇ ਸ਼ਹਿਰ 'ਚ ਆਰ. ਓ. ਤਾਂ ਲੱਗ ਰਹੇ ਹਨ ਪਰ ਜਲ ਸਪਲਾਈ ਰਾਹੀਂ ਪਾਣੀ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਔਕੜਾਂ ਬਰਕਰਾਰ ਹਨ ਜਿਸ ਦੇ ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਮੁਹੱਲਿਆਂ 'ਚ ਪਾਣੀ ਨਹੀਂ ਪੁੱਜ ਰਿਹਾ ਤੇ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਨੂੰ ਟੈਂਕਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪਾਣੀ ਪਹੁੰਚਾਉਣਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ ਸ਼ਹਿਰ 'ਚ 100 ਫੀਸਦੀ ਸੀਵਰੇਜ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਰਾਜ ਭਾਗ ਦਾ ਆਖਰੀ ਸਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪੰਜ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੱਕ ਵੀ ਮੁਹੱਈਆ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾਈ ਜਾ ਸਕੀ ਲਾਈਨੋਂ ਪਾਰ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਕਈ ਮੁਹੱਲਿਆਂ 'ਚ ਪੁੱਟ-ਪੁਟਾਈ ਦਾ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਣ ਪ੍ਰਤੀ ਲੋਕਾਂ 'ਚ ਖਦਸ਼ੇ ਪਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਇਹੋ ਹੀ ਨਹੀਂ ਪੁਰਾਣਾ ਬਠਿੰਡਾ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਇਹ ਖੇਤਰ ਅਜੇ ਵੀ ਵਿਕਾਸ ਤੋਂ ਸੱਖਣਾ ਹੈ ਬਠਿੰਡਾ ਦਾ ਬੁੱਢਾ ਥਰਮਲ ਪਲਾਂਟ ਭਾਵੇਂ ਪੰਜਾਬ ਭਰ 'ਚ ਚਾਨਣ ਵੰਡ ਰਿਹਾ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਦੀਆਂ ਧੂੰਆਂ ਛੱਡਦੀਆਂ ਚਿਮਨੀਆਂ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਉਮਰ ਭਰ ਦਾ ਨਾਸੂਰ ਬਣ ਗਈਆਂ ਹਨ ਨਾ ਪਾਵਰਕਾਮ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦੁੱਖਾਂ ਦੀ ਥਾਹ ਹੈ ਤੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਹਾਕਮ ਧਿਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਚੋਣਾਂ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਤੇ ਵਾਅਦਿਆਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸਾਹ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ, ਚਮੜੀ ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੋਗ ਸ਼ਹਿਰ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਇਸੇ ਥਰਮਲ ਦੀ ਵਡਮੁੱਲੀ ਦੇਣ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ ਰਿੰਗ ਰੋਡ ਫੇਸ 1 ਨੂੰ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ 2001 'ਚ ਮਨਜੂਰੀ ਮਿਲੀ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਅਜੇ ਤੱਕ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਐਕਵਾਇਰ ਕਰਨ ਦੇ ਚੱਕਰਾਂ 'ਚ ਉਲਝੀ ਪਈ ਹੈ ਰਿੰਗ ਰੋਡ ਫੇਸ -2 ਦਾ ਪ੍ਰਜੈਕਟ ਵੀ ਹਾਲੇ ਨੇਪਰੇ ਨਹੀਂ ਚਾੜਿਆ ਜਾ ਸਕਿਆ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਡਰੀਮ ਪ੍ਰਜੈਕਟ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਸਟੇਡੀਅਮ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਤੋਂ ਤਾਂ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਹੱਥ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ


ਬਠਿੰਡਾ ਦਾ ਸਰਵਪੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਹੋਇਆ : ਸਿੰਗਲਾ

ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਬਠਿੰਡਾ ਦੇ ਹਲਕਾ ਇੰਚਾਰਜ ਤੇ ਅਕਾਲੀ ਆਗੂ ਸਰੂਪ ਚੰਦ ਸਿੰਗਲਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਬਠਿੰਡਾ ਦਾ ਸਰਵਪੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਹੋਇਆ ਹੈ ਤੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪ੍ਰਜੈਕਟ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋ ਗਏ ਹਨ ਉਹਨਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰਾ ਕੰਮ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਾਂ ਫਿਰ ਆਖਰੀ ਦੌਰ 'ਚ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਜਲਦੀ ਹੀ ਨੇਪਰੇ ਚਾੜ ਲਿਆ ਜਾਏਗਾ

ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਤਰਜੀਹ ਨਹੀਂ ਵਿਕਾਸ : ਜੱਸੀ

ਹਲਕਾ ਬਠਿੰਡਾ ਸ਼ਹਿਰੀ ਦੇ ਵਿਧਾਇਕ ਹਰਮਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਜੱਸੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਮਹਾਂਨਗਰ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਅਕਾਲੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਤਰਜੀਹ ਕਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ ਬਲਕਿ ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਜਿੰਨੇ ਵੀ ਵੱਡੇ ਪ੍ਰਜੈਕਟ ਹਨ ਉਹ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਦੇਣ ਹਨ ਉਹਨਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਬਣਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜ ਵਿਕਾਸ ਕੀਤਾ ਜਾਏਗਾ

ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਬੇਬੁਨਿਆਦ : ਅਰਸ਼ੀ

ਸਾਬਕਾ ਵਿਧਾਇਕ ਤੇ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਆਗੂ ਹਰਦੇਵ ਸਿੰਘ ਅਰਸ਼ੀ ਨੇ ਦੋਹਾਂ ਧਿਰਾਂ ਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਬੇਬੁਨਿਆਦ ਦੱਸਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਜਿਉਂ ਦੀਆਂ ਤਿਉਂ ਬਰਕਰਾਰ ਹਨ ਉਹਨਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਕਾਂ ਲਈ ਧਰਨੇ ਮਾਰਨੇ ਪੈ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿਸ ਤੋਂ ਜਾਹਿਰ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਆਪਣੀ ਕਥਨੀ ਤੇ ਖਰੀ ਨਹੀਂ ਉੱਤਰੀ

ਸਰਵ ਸੰਮਤੀਆਂ ਨਾਲ ਚੁਣੀਆਂ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਦੇ ਕਰੋੜਾਂ ਰੁਪਏ ਦੱਬੀ ਬੈਠੀ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ

ਬਠਿੰਡਾ, ਅਸ਼ੋਕ ਵਰਮਾ 

ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਅਕਾਲੀ-ਭਾਜਪਾ ਗਠਜੋੜ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਮੁਨਿਆਦ ਦਾ ਆਖਰੀ ਵਰ੍ਹਾ ਸਮਾਪਤ ਹੋਣ ਵੱਲ ਨੂੰ ਹੈ ਪਰ ਸਰਵ ਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਬਣੀਆਂ ਪੰਚਾਇਤਾਂ 'ਸਰਕਾਰੀ ਸਾਬਾਸ਼ ' ਨੂੰ ਤਰਸੀਆਂ ਪਈਆਂ ਹਨ। ਪਿਛਲੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਦੌਰਾਨ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਹੋਏ ਡਾਂਗੋ-ਸੋਟੇ ਦਰਮਿਆਨ ਵੀ ਨਿਵੇਕਲੀ ਪਿਰਤ ਪਾਉਣ ਵਾਲੇ ਇਹਨਾਂ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਕਰੋੜਾਂ ਰੁਪਏ ਸਰਕਾਰ ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਵੀ ਦੱਬੀ ਬਠੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਚੋਣਾਂ ਨੂੰ ਲੰਬਾ ਸਮਾਂ ਬੀਤ ਗਿਆ ਹੈ ਇਹਨਾਂ ਪਿੰਡਾਂ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਅਲਾਨੀ ਤਿੰਨ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦੀ ਇਨਾਮੀ ਗ੍ਰਾਂਟ ਹਾਸਿਲ ਨਹੀਂ ਹੋਈ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਆਖਿਆ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਗ੍ਰਾਂਟ ਪੰਚਾਇਤ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਾਰਜ ਲਈ ਵਰਤ ਸਕੇਗੀ। ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਸੀ ਸਹਿਮਤੀ ਕਾਇਮ ਕਰਨ ਅਤੇ ਭਾਈਚਾਰਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਸਤੇ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਨੂੰ ਸਰਵ ਸੰਮਤੀ ਦੇ ਰਾਹ ਤੁਰਨ ਲਈ ਹੱਲਾਸ਼ੇਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ ਪਰ ਪੈਸਾ ਦੇਣ ਵੇਲੇ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਮੂੰਹ ਫੇਰ ਲਿਆ ਹੈ।
ਵੇਰਵਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਪੰਜਾਬ ਭਰ 'ਚ 3408 ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਸਰਵ ਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਬਣੀਆਂ ਸਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਮੁਤਾਬਿਕ ਇਹ ਗਿਣਤੀ 2806 ਹੈ ਇਹਨਾਂ 'ਚੋਂ 33 ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਦਾ ਸਬੰਧ ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਨਾਲ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਨੂੰ ਸਹੀ ਮੰਨੀਏ ਤਾਂ ਇਹਨਾਂ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਦੀ 84 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਦੀ ਰਾਸ਼ੀ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲ ਬਕਾਇਆ ਖੜ੍ਹੀ ਹੈ ਜਿਸ 'ਚੋਂ ਇਕੱਲੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਬਠਿੰਡਾ ਦੇ 99 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਤਾਂ ਇਹਨਾਂ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਵਾਅਦਾ ਵਫਾ ਹੋਣ ਦੀ ਉਡੀਕ ਵੀ ਮੁੱਕ ਗਈ ਹੈ। ਸਰਪੰਚ ਆਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੇਕਰ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਇਨਾਮੀ ਰਾਸ਼ੀ ਵੇਲੇ ਸਿਰ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਤਾਂ ਸਮਾਜ 'ਚ ਇੱਕ ਚੰਗਾ ਸੁਨੇਹਾ ਜਾਣਾ ਸੀ ਤੇ ਅਗਲੀ ਚੋਣ ਵੇਲੇ ਹੋਰ ਵੀ ਲੋਕ ਇਸ ਪਾਸੇ ਵੱਲ ਤੁਰਦੇ। ਪੰਚਾਇਤ ਯੂਨੀਅਨਾਂ ਦੀ ਵੀ ਇਹੋ ਮੰਗ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਆਪਣਾ ਵਾਅਦਾ ਪੂਰਾ ਕਰੇ ਤਾਂ ਜੋ ਅਗਲੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵੇਲੇ ਸਰਬਸੰਮਤੀ ਵਾਲਾ ਰੁਝਾਨ ਹੋਰ ਵੀ ਵਧ ਸਕੇ। ਇਸ ਵੇਲੇ ਸਥਿਤੀ ਇਹ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਸਰਪੰਚ ਗ੍ਰਾਟਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਕੇ ਹਕੂਮਤ ਨੂੰ ਨਰਾਜ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ। ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਦੇ ਸਹੁਰੇ ਪਿੰਡ ਚੱਕ ਫਤਿਹ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ ਦੀ ਪੂਰੀ ਪੰਚਾਇਤ ਸਰਬ ਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਬਣੀ ਸੀ ਤੇ ਸਰਪੰਚ ਵੀ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਸਹੁਰੇ ਪ੍ਰੀਵਾਰ ਦੀ ਨੂੰਹ ਬਣੀ ਸੀ। ਇਸੇ ਹੀ ਪਿੰਡ 'ਚੋਂ ਨਵੇਂ ਬਣੇ ਪਿੰਡ ਭਾਈ ਹਰਜੋਗਿੰਦਰ ਨਗਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਵੀ ਸਰਬਸੰਮਤੀ ਵਾਲਾ ਰਸਤਾ ਅਖਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਸੀ ਪਰ ਇਹਨਾਂ ਦੋਵਾਂ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਇਨਾਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਸਾਬਕਾ ਊਰਜਾ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਸ੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਿਕੰਦਰ ਸਿੰਘ ਮਲੂਕਾ ਦੇ ਜੱਦੀ ਪਿੰਡ ਮਲੂਕਾ ਅਤੇ ਮਲੂਕਾ ਖੁਰਦ ਦੀਆਂ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਵੀ ਸਰਬ ਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਬਣੀਆਂ ਸਨ। ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਤੇ ਪੰਜਾਬ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪੁਰਖਿਆਂ ਦੇ ਪਿੰਡ ਮਹਿਰਾਜ 'ਚ 9 ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਹਨ ਜਿੰਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤਿੰਨ ਸਰਬ ਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਚੁਣੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਕੌਲੋਕੇ ਦੀ ਪੰਜ ਮਂਬਰੀ ਪੰਚਾਇਤ ਸਰਬ ਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ ਪਿੰਡ ਬੱਜੋਆਣਾ, ਕੋਠੇ ਗੋਬਿੰਦ ਨਗਰ, ਲਹਿਰਾ ਮੁਹੱਬਤ, ਲਹਿਰਾ ਧੂੜਕੋਟ, ਜੋਗਾਨੰਦ, ਨਾਥਪੁਰਾ, ਕਲਿਆਣ ਮੱਲਕਾ, ਰਾਏਕੇ ਕਲਾਂ, ਲੂਲਬਾਈ, ਬਾਂਡੀ, ਧੁੰਨੀਕੇ, ਨਰ ਸਿੰਘ ਕਲੋਨੀ, ਖਿਆਲੀ ਵਾਲਾ, ਆਕਲੀਆ ਖੁਰਦ, ਨੰਗਲਾ, ਕਣਕਵਾਲ, ਬਹਿਮਣ ਦੀਵਾਨਾ, ਕੋਠੇ ਨਾਥੀਆਣਾ, ਜੇਠੂਕੇ, ਘੜਲੀ, ਥਮਣਗੜ੍ਹ, ਬਘਰੇ ਚੜ੍ਹਤ ਸਿੰਘ ਤੇ ਬਾਬੂ ਸਿੰਘ ਨਗਰ ਪਿੰਡਾਂ ਦੀਆਂ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਸਰਬ ਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਚੁਣੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਇਹਨਾਂ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਵੀ ਇਹੋ ਗੱਲ ਆਖੀ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਤਿੰਨ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦੇਣ ਦਾ ਅਲਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ ਪਰ ਮਗਰੋਂ ਕੋਈ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ਪਿੰਡ ਚਾਉਕੇ ਦੇ ਸਰਪੰਚ ਗਮਦੂਰ ਸਿੰਘ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਜੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਇਨਾਮ ਵਾਲੀ ਗ੍ਰਾਂਟ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਮਿਲਦੀ ਤਾਂ ਇਸ ਨਾਲ ਪਿੰਡ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਹੋਣਾ ਸੀ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮਾਣ ਵਧਣਾ ਸੀ। ਪੰਚਾਇਤ ਯੂਨੀਅਨ ਰਾਮਪੁਰਾ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਸਰਪੰਚ ਝੰਡੂਕੇ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਸਰਬ ਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਚੁਣੀ ਜਾਂਦੀ ਪੰਚਾਇਤ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਮਿਲਦੀ ਥਾਪੀ ਨਾਲ ਪਿੰਡਾਂ 'ਚ ਲੜਾਈ ਝਗੜੇ ਘਟਣ ਦੀ ਆਸ ਬਣਦੀ ਹੈ ਤੇ ਲੋਕ ਇੱਕਮੁੱਠ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਅਜੇ ਤੱਕ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਅਲਾਨੀ ਗ੍ਰਾਂਟ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਚਾਇਤ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਪਿੰਡ ਝੰਡੂਕੇ ਦੀ 9 ਮੈਂਬਰੀ ਪੰਚਾਇਤ ਸਰਬ ਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਚੁਣੀ ਗਈ ਹੈ। ਕੁੱਝ ਸਰਪੰਚਾਂ ਨੇ ਗਿਲਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਪਿਛਲੀ ਕਾਂਗਰਸ ਸਰਕਾਰ ਵੇਲੇ ਪੰਚਾਇਤ ਦੀ ਚੋਣ ਹੋਈ ਸੀ ਤਾਂ ਉਦੋਂ ਸਰਬ ਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਬਣੀਆਂ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਨੂੰ 2-2 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਸਨ ਪਰ ਮੌਜੂਦਾ ਸਰਕਾਰ ਵੇਲੇ ਬਣੀਆਂ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਦਾ ਅੱਧਾ ਸਮਾਂ ਬੀਤ ਚੱਲਿਆ ਹੈ ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਵਾਅਦੇ ਵਫਾ ਨਹੀਂ ਹੋਏ। ਪੰਜਾਬ ਪੰਚਾਇਤ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਜਰਨਲ ਸਕੱਤਰ ਯਾਦਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਨੇ ਇਸ ਐਲਾਨ ਨੂੰ ਮਹਿਜ ਇੱਕ ਡਰਾਮਾ ਦੱਸਦਿਆਂ ਆਖਿਆ ਕਿ ਬੇਸ਼ੱਕ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਸਰਬ ਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਪੰਚਾਇਤ ਚੁਣੇ ਜਾਣ ਨਾਲ ਲੜਾਈ ਝਗੜੇ ਘਟਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਥਿਤੀ ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਹੈ ਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਧੜੇਬੰਦੀ ਜੋਰਾਂ 'ਤੇ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ ਕਿ ਲੋਕ ਇੱਕਮੁੱਠ ਹੋਣ ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਗ੍ਰਾਂਟ ਨਾ ਦੇ ਕੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਹੌਂਸਲਾ ਤੋੜਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਆਖਿਆ ਕਿ ਰਾਜਨੀਤੀਵਾਨਾਂ ਦੀ ਨੀਤੀ ਹੀ ਪਾੜੋ ਤੇ ਰਾਜ ਕਰੋ ਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਜੇਕਰ ਲੋਕ ਪਾਟੇ ਹੋਣਗੇ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਚੌਧਰ ਚਲਦੀ ਰਹੇਗੀ।

ਕੇਸ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਹੈ-ਡਿਪਟੀ ਡਾਇਰਕਟਰ
ਪੰਚਾਇਤ ਵਿਭਾਗ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਡਾਇਰਕਟਰ ਜਸਪਾਲ ਸਿੰਘ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਸਰਬ ਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਚੁਣੀਆਂ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਾਂਟ ਦੇਣ ਦਾ ਕੇਸ ਵਿੱਤ ਵਿਭਾਗ ਕੋਲ ਬਣਾ ਕੇ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਆਖਿਆ ਕਿ ਉੱਥੋਂ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਣਦੀ ਗ੍ਰਾਂਟ ਪਿੰਡਾਂ ਦੀਆਂ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਨੂੰ ਭੇਜ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ ਉਹਨਾਂ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ 2800 ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਦੀ ਗ੍ਰਾਂਟ ਰਾਸ਼ੀ ਬਕਾਇਆ ਖੜ੍ਹੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਦੇਣ ਲਈ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਜਾਰੀ ਹਨ

ਫਾਕੇ ਕੱਟਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹਨ ਲੇਬਰ ਚੌਂਕ 'ਚ ਖੜਨ ਵਾਲੇ ਮਜ਼ਦੂਰ

ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਤੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੀ ਮਾਰ
ਬਠਿੰਡਾ, ਅਸ਼ੋਕ ਵਰਮਾ

ਸਰਕਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਗਰੀਬ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਦੇ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਤੇ ਵਾਅਦਿਆਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਤਰਸਯੋਗ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਬਠਿੰਡਾ ਦਾ ਲੇਬਰ ਚੌਂਕ ਗਵਾਹ ਹੈ ਕਿ ਖੂਨ ਪਸੀਨੇ ਨਾਲ ਢਿੱਡ ਦੀ ਅੱਗ ਬੁਝਾਉਣ ਲਈ ਪੁੱਜਦੇ ਇਹਨਾਂ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦਿਹਾੜੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ ਉੱਪਰੋਂ ਰਹਿੰਦੀ ਕਸਰ ਲੇਬਰ ਚੌਂਕ 'ਚ ਧਰਨਾ ਲਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਕੱਢ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਚਲਦਿਆਂ 2 ਦਿਨਾਂ 'ਚ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇੱਧਰ ਬਹੁਤਾ ਮੂੰਹ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।
ਇਸ ਲੇਬਰ ਚੌਂਕ 'ਚ ਸੈਂਕੜੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਆਪਣੀ ਰੋਜੀ ਰੋਟੀ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ 'ਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਪਰ ਕੰਮ ਦੀ ਘਾਟ ਉੱਛੋਂ ਮਹਿੰਗਾਈ ਨੇ ਕਚੂੰਮਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਹਾਲਾਤ ਇਹ ਹਨ ਕਿ ਦਿਹਾੜੀਦਾਰਾਂ ਦੇ ਬੱਚੇ ਵੀ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਕਰਨ ਲੱਗੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜਾ ਕੇ ਕਿਤੇ ਚੁੱਲੇ ਅੱਗ ਪੈਂਦੀ ਹੈ ਕੋਟਫੱਤਾ ਦਾ ਬਲਕਰਨ ਸਿੰਘ (16) ਲੇਬਰ ਚੌਂਕ 'ਚ ਕੰਮ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ 'ਚ ਆਇਆ ਪਰ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ ਸਕੂਲ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਇਸ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਘਰ ਦੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਨੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਤੋਂ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਪਿਤਾ ਸਿਰ ਚੜ੍ਹੇ 40 ਹਜ਼ਾਰ ਦੇ ਕਰਜੇ ਨੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਤੋਂ ਮਜ਼ਦੂਰ ਬਣਾਏ ਬਲਕਰਨ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਵੀ ਸਤਾ ਰਹੀ ਹੈ ਪਿਤਾ ਪਿੰਡ ਦਿਹਾੜੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਦੋਵੇਂ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਮਿੱਟੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਕਈ ਵਾਰ ਫਾਕਿਆਂ ਦੀ ਨੌਬਤ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਗੋਬਿੰਦਪੁਰਾ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਆਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਹਫਤੇ 'ਚ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਾਲ 2 ਜਾਂ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਕੰਮ ਮਿਲਦਾ ਸੀ ਘਰ ਦੇ 5 ਜੀਆਂ ਨੂੰ ਪਾਲਣ ਲਈ ਇਕੱਲੀ ਦਿਹਾੜੀ ਹੀ ਸਹਾਰਾ ਹੈ ਪਰ ਹੁਣ ਉਹ ਵੀ ਲੰਗੇ ਡੰਗ ਮਿਲਣ ਲੱਗੀ ਹੈ ਕੋਟਫੱਤਾ ਦਾ ਗੁਰਚਰਨ ਸਿੰਘ ਬੇਜਮੀਨਾ ਕਿਸਾਨ ਹੈ ਕੋਠੇ ਜਿੱਡੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਦੋ ਧੀਆਂ ਦਾ ਝੋਰਾ ਵੀ ਹੈ ਪਰ ਵੱਡਾ ਮਸਲਾ ਰੋਟੀ ਦਾ ਬਣਿਆ ਖੜ੍ਹਾ ਹੈ ਉਹ ਪਿਛਲੇ 20 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਦਿਹਾੜੀ ਕਰਕੇ ਟੱਬਰ ਪਾਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਪਰ ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਕੁੱਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਬਣਿਆ ਖੇਤ ਮਜ਼ਦੂਰ ਭੋਲਾ  ਸਿੰਘ ਲਈ ਉਹ ਦਿਨ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਿਨ ਦਿਹਾੜੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਕਈ ਵਾਰ ਜਦ ਉਹ ਘਰ ਖਾਲੀ ਮੁੜਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਬੱਚੇ ਬਾਪੂ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਉਤਰਿਆ ਦੇਖ ਕੇ ਭੁੱਖੇ ਹੀ ਸੌ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਗੁਜਾਰਾ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਭੋਲੇ ਦੀ ਘਰਵਾਲੀ ਤੇ ਮਾਂ ਦੋਵੇਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ 'ਚ ਜਾ ਕੇ ਗੋਹਾ ਕੂੜਾ ਢੋਂਦੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਹਰ ਚੀਜ ਮਹਿੰਗੀ ਹੋਣ ਨਾਲ ਚੁੱਲਾ ਤਪਣਾ ਔਖਾ ਹੋਇਆ ਪਿਆ ਹੈ ਭੋਲੇ ਨੇ ਆਖਿਆ ਕਿ ਇਹ ਹਾਲ ਰਿਹਾ ਤਾਂ ਭੁੱਖ ਇੱਕ ਦਿਨ ਸਾਹ ਸੁਕਾ ਦੇਵੇਗੀ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਦਿਹਾੜੀ ਨਾ ਮਿਲਣ ਕਰਕੇ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਦੇ ਆਲਮ 'ਚ ਬੈਠੇ ਰੋਸ਼ਨ ਲਾਲ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹਦੇ ਵਰਗੇ ਕਈ ਅਜਿਹੇ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਰੱਜਵੀਂ ਰੋਟੀ ਉਸ ਦਿਨ ਖਾਂਦੇ ਹਨ ਜਦ ਕੋਈ ਧਾਰਮਿਕ ਸੰਸਥਾ ਲੰਗਰ ਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਹੌਂਕਾ ਲੈਂਦਿਆਂ ਰੌਸ਼ਨ ਲਾਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਗੁਰੂ ਘਰ ਵੀ ਕਦੋਂ ਤੱਕ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਬਣਨਗੇ ਕੋਟਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਵੀ ਕੋਈ ਵੱਖਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕੰਮ ਨਾ ਮਿਲੇ ਤਾਂ ਪਿੰਡੋਂ ਆ ਕੇ ਵਾਪਿਸ ਮੁੜਨਾ ਔਖਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਚੜਦਾ ਸੂਰਜ ਆਸ ਦੀ ਨਵੀਂ ਕਿਰਨ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਦੁਪਹਿਰ ਹੁੰਦੇ ਤੱਕ ਬੁਝ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਉਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕੋਟਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਲਾਗਲੇ ਪਿੰਡਾਂ ਤੋਂ ਕਰੀਬ ਦਰਜ਼ਨ ਮਜ਼ਦੂਰ ਵੀ ਦਿਹਾੜੀ ਦੀ ਝਾਕ 'ਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਕੋਟਫੱਤਾ ਦਾ ਮੇਜਰ ਸਿੰਘ ਆਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੂਰੇ ਕੰਮ ਦੇ ਦਿਨਾਂ 'ਚ ਵੀ ਮਹੀਨੇ 'ਚੋਂ 15 ਦਿਨ ਖਾਲੀ ਮੁੜਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਉਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਲੇਬਰ ਚੌਂਕ 'ਚ ਖੜ੍ਹੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ ਮਹਿੰਗਾਈ ਨੇ ਇਸ ਕਦਰ ਢਾਹ ਲਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਹਦੇ ਵਰਗੇ ਕਈਆਂ ਨੇ ਰਾਤ ਦੀ ਰੋਟੀ ਖਾਣੀ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਉਹਨਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਮਹਿੰਗਾਈ ਤੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਨਾ ਮਿਲਣ ਦੀ ਇਹੋ ਰਫਤਾਰ ਰਹੀ ਤਾਂ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਕਤ ਦੀ ਰੋਟੀ ਤੋਂ ਹੱਥ ਧੋਣੇ ਪੈਣਗੇ ਦਰਜ਼ਨਾਂ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੇ ਇਹੋ ਗੱਲ ਆਖੀ ਕਿ ਹਫਤੇ 'ਚੋਂ ਕਈ ਦਿਨ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ ਭੁੱਖੇ ਰਹਿਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਕੋਠਾ ਗੁਰੂ ਦੇ ਬਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਸਸਤਾ ਆਟਾ ਦਾਲ ਵੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਬਾਂਹ ਨਹੀਂ ਫੜ ਸਕਿਆ ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ ਕਿ ਗੱਲ ਤਾਂ ਪੈਸੇ ਦੀ ਹੈ ਜੇ ਹੋਣ ਤਾਂ ਫਿਰ ਸਸਤੇ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਨਹੀਂ ਹੈ ਪੂਹਲਾ ਦੇ ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਨੇ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਹੁਣ ਤਾਂ ਦਾਲ ਵੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਈ ਹੈ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਕਈ ਵਾਰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਸੁੱਕੀ ਰੋਟੀ ਹੀ ਖਾਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ ਇਹੋ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕਈ ਤਾਂ ਚਟਨੀ ਨਾਲ ਰੋਟੀ ਖਾਣ ਲੱਗੇ ਹਨ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪਟਿਆਲਾ ਦੇ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸ਼ਤਰ ਵਿਭਾਗ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਕਿਸਾਨ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਮਾਲਵੇ ਦੇ 7, ਮਾਝੇ ਦੇ 3 ਅਤੇ ਦੁਆਬੇ ਦੇ ਦੋ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਸਮੇਤ 12 ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਦੇ 36 ਪਿੰਡਾਂ  ਵਿਚਲੇ 7669 ਘਰਾਂ ਜਿੰਨਾਂ ਵਿੱਚ 67 ਫੀਸਦੀ ਬੇਜਮੀਨੇ ਅਤੇ 33 ਫੀਸਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਮਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਅਧਾਰ ਮੰਨ ਕੇ ਕਰਵਾਏ ਅਧਿਐਨ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਸਨਸਨੀਖੇਜ ਖੁਲਾਸਾ ਹੋਇਆ ਸੀ ਕਿ 70 ਫੀਸਦੀ ਮਜ਼ਦੂਰ ਕਰਜੇ ਦੇ ਭਾਰ ਥੱਲੇ ਦਬੇ ਹੋਏ ਹਨ ਜਦੋਂ ਕਿ 67 ਫੀਸਦੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਪ੍ਰਤੀ ਮਹੀਨਾ 15 ਸੌ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੈ ਇਹ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਗੱਲ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ ਕਿ 32 ਫੀਸਦੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ 8 ਤੋਂ 10 ਦਿਨ ਕੰਮ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ 20 ਫੀਸਦੀ ਕੰਮ ਹਾਸਿਲ ਹੋਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 1 ਫੀਸਦੀ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੈ ਪੰਜਾਬ ਖੇਤ ਮਜ਼ਦੂਰ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਜਰਨਲ ਸਕੱਤਰ ਅਤੇ ਖੇਤ ਮਜ਼ਦੂਰ ਪ੍ਰੀਵਾਰਾਂ ਦੀ ਬਿਹਤਰੀ ਲਈ ਕੁਲਵਕਤੀ ਆਗੂ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰ ਲਛਮਣ ਸਿੰਘ ਸੇਵੇਵਾਲਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਆਪਣੀ ਕਿਰਤ ਰਾਹੀਂ ਲੱਖਾਂ ਟਨ ਅਨਾਜ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਮਜਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਲੱਗਦੇ ਵੱਡੇ ਪ੍ਰਜੈਕਟਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਲਈ ਅੱਜ ਵੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਮਸਲਾ ਰੋਟੀ ਦਾ ਹੈ ਉਹਨਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਜ਼ਦੂਰ ਦਾ ਪਸੀਨਾ ਹੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੁਲਕ ਭਰ ਦੇ ਉਦਯੋਗਪਤੀਆਂ ਦੇ ਭੰਡਾਰਦੇ ਭਰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਕਿਰਤ ਦੇ ਧਨੀ ਇਸ ਵਰਗ ਦੇ ਘਰ ਭੁਜਦੀ ਭੰਗ ਵੱਲ ਕਿਸੇ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਧਿਆਨ ਨਹੀਂ ਗਿਆ ਮਜ਼ਦੂਰ ਵਰਗ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸਥਾਈ ਫੰਡ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਕਰਦਿਆਂ ਸ੍ਰੀ ਸੇਵੇਵਾਲਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਵੱਲ ਬੇਰੁਖੀ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ ਤਾਂ ਮੁਲਕ ਨੂੰ ਔਖੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਹਕੂਮਤ ਤੇ ਪਿਤਾ ਪੁਰਖੀ ਰਾਜ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਰਗਾ ਮਾਹੌਲ

ਸੂਬੇ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਤੋਂ ਪ੍ਰੀਵਾਰਵਾਦ ਹੋਇਆ ਭਾਰੂ

ਬਠਿੰਡਾ, ਅਸ਼ੋਕ ਵਰਮਾ
ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਵਤ ' ਅੰਨਾ ਵੰਡੇ ਸ਼ੀਰਨੀ ਮੁੜ-ਮੁੜ ਘਰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਦੇ' ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨਾਂ ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫਿੱਟ ਬੈਠਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਬੀਤੇ ਕਈ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਤੋਂ ਸੂਬੇ ਦੀ ਹਕੂਮਤ ਤੇ ਕਬਜਾ ਕਰਨ ਖਾਤਰ ਕੁੱਝ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਿਆਸੀ ਪ੍ਰੀਵਾਰਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੀਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਚੋਟੀ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਬਖਸ਼ਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ ਇਸ ਦਾ ਇਹ ਵੀ ਮਤਲਬ ਨਹੀਂ ਕਿ ਪੰਜਾਬ 'ਚੋਂ ਸੂਝਵਾਨ ਰਾਜਨੇਤਾ ਖਤਮ ਹੋ ਗਏ ਹਨ ਪਰ ਤਾਜਾ ਹਾਲਾਤ ਇਹ ਹਨ ਕਿ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਪਿਤਾ ਪੁਰਖੀ ਗਲਬੇ ਤੇ ਅਟਕ ਗਈ ਹੈ ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਹਾਲਾਤਾਂ ਤੇ ਸਰਸਰੀ ਨਜ਼ਰ ਮਾਰੀਏ ਤਾਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਬਾਕੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨਾਂ ਨਾਲੋਂ ਅੱਗੇ ਨਿੱਕਲ ਗਏ ਹਨ ਆਪਣੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲੇ ਆਗੂਆਂ ਤੋਂ ਮਿਲੀ ਸਿਆਸੀ ਵਿਰਾਸਤ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਨਿੱਜੀ ਜਾਗੀਰ ਬਣ ਗਈ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਵਿਖਾਵਾ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਸੁਖਬੀਰ ਬਾਦਲ ਨੂੰ ਉਪ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ, ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਤੇ ਨੂੰਹ ਬੀਬੀ ਹਰਸਿਮਰਤ ਕੌਰ ਬਾਦਲ ਨੂੰ ਮੈਂਬਰ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਬਣਾ ਕੇ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਤੇ ਹੁਣ ਇੱਕ ਕਦਮ ਹੋਰ ਵੀ ਅੱਗੇ ਜਾਂਦਿਆਂ ਸੁਖਬੀਰ ਦੇ ਸਾਲੇ ਤੇ ਵਿਧਾਇਕ ਬਿਕਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ ਮਜੀਠੀਆ ਨੂੰ ਨੌਜੁਆਨ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਬਾਦਲ ਪ੍ਰੀਵਾਰ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਸਾਕ ਸਕੀਰੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਕਰ ਦੇਈਏ ਤਾਂ ਪਿੱਛੇ ਜਿਕਰ ਆਏ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੀਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਜਵਾਈ ਆਦੇਸ਼ ਪ੍ਰਤਾਪ ਸਿੰਘ ਕੈਰੋ ਸਿਆਸਤ 'ਚ ਸਰਗਰਮ ਤੇ ਇਸ ਵੇਲੇ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਹੈ ਰਸਤੇ ਭਾਵੇਂ ਵੱਖ ਹੋ ਗਏ ਹਨ ਪਰ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਭਰਾ ਗੁਰਦਾਸ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਵੱਲੋਂ ਰਾਜਨੀਤੀ 'ਚ ਭਾਗ ਲੈਣ ਦਾ ਸਿਲਸਿਲਾ ਜਾਰੀ ਹੈ ਇਹੋ ਹੀ ਨਹੀਂ ਗੁਰਦਾਸ ਬਾਦਲ ਦਾ ਸਪੁੱਤਰ ਮਨਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਪੀਪਲਜ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹੈ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਨ ਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਤੇ ਵਾਅਦਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਮਨਪ੍ਰੀਤ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਵੀ ਸਿਆਸਤ 'ਚ ਪੈਰ ਰੱਖਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ 'ਚ ਹੈ ਦੂਜੇ ਅਕਾਲੀ ਆਗੂਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਸਾਬਕਾ ਮੰਤਰੀ ਸਿਕੰਦਰ ਸਿੰਘ ਮਲੂਕਾ ਦਾ ਸਪੁੱਤਰ ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਮਲੂਕਾ, ਬਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਭੂੰਦੜ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਦਿਲਰਾਜ ਸਿੰਘ ਭੂੰਦੜ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਮਾਨਸਾ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਤੇ ਨੂੰਹ ਜਸਪਾਲ ਕੌਰ ਸੂਚਨਾ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਹੈ ਸੁਖਦੇਵ ਸਿੰਘ ਢੀਡਸਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਮਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਢੀਡਸਾ, ਸਾਬਕਾ ਮੰਤਰੀ ਤੋਤਾ ਸਿੰਘ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਮੱਖਣ ਸਿੰਘ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕਈ ਅਕਾਲੀ ਆਗੂ ਹਨ ਜਿੰਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣਿਆਂ ਨੂੰ ਸਿਆਸੀ ਵਾਰਿਸ ਬਣਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਗੱਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ' ਤਾਏ ਦੀ ਧੀ ਚੱਲੀ ਤੇ ਮੈਂ ਕਿਉਂ ਰਹਾਂ ਇਕੱਲੀ ' ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣੀ ਕੌਮੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੋਨੀਆ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਨਕਸ਼ੇ ਕਦਮ ਤੇ ਚਲਦਿਆਂ ਕੁਨਬਾ ਪ੍ਰਸਤੀ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਦੇ ਪ੍ਰਛਾਵੇਂ ਤੋਂ ਇਹ ਪਾਰਟੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਬਚ ਸਕੀ ਪੰਜਾਬ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਤੇ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਰਣਇੰਦਰ ਪਾਰਟੀ 'ਚ ਅਹੁਦੇਦਾਰ ਹੈ ਤੇ ਬਠਿੰਡਾ ਤੋਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀ ਚੋਣ ਲੜ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਧਰਮਪਤਨੀ ਪ੍ਰਨੀਤ ਕੌਰ ਕੇਂਦਰ 'ਚ ਵਿਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਹੈ ਮਰਹੂਮ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪ੍ਰੀਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਰਾਜਸੀ ਅਖਾੜੇ 'ਚ ਸਰਗਰਮ ਹਨ ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਦਾ ਸਪੁੱਤਰ ਤੇਜ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ, ਪੁੱਤਰੀ ਗੁਰਕੇਵਲ ਕੌਰ, ਪੋਤਰੇ ਗੁਰਕੀਰਤ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਰਵਨੀਤ ਸਿੰਘ ਬਿੱਟੂ ਨੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੇ ਮੈਦਾਨ 'ਚ ਮੋਰਚਾ ਸੰਭਾਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ 'ਚ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੀ ਆਗੂ ਬੀਬੀ ਰਾਜਿੰਦਰ ਕੌਰ ਭੱਠਲ ਵੀ ਇਸ ਦੌੜ 'ਚ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਪਿੱਛੇ ਨਹੀਂ ਹੈ ਬੀਬੀ ਦਾ ਭਰਾ ਕੁਲਦੀਪ ਸਿੰਘ ਭੱਠਲ ਸਿਆਸਤ 'ਚ ਭਾਗ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹੈ ਭਤੀਜੀ ਰੋਜੀ ਭੱਠਲ ਨੂੰ ਭਾਵੇਂ ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਵੱਡੀ ਸਫਲਤਾ ਹਾਸਿਲ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਪਰ ਰਾਜਸੀ ਨਕਸ਼ੇ ਤੇ ਉੱਭਰਨ ਲਈ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਯਤਨ ਕਰਦੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ ਬੀਬੀ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਰਾਹੁਲਇੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸਿਆਸੀ ਵਾਰਿਸ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਤਮੰਨਾ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਛੁਪੀ ਨਹੀਂ ਉਹਨਾਂ ਪਿਛਲੀਆਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਮੌਕੇ ਰਾਹੁਲ ਨੂੰ ਸੰਗਰੂਰ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਟਿਕਟ ਦਿਵਾਉਣ ਲਈ ਵੀ ਮੋਰਚਾ ਲਾਇਾਅ ਸੀ ਪਰ ਸਫਲ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕੀ ਸੂਤਰ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਬੀਬੀ ਭੱਠਲ ਦਾ ਇੱਕ ਭਤੀਜਾ ਸਤਮਕੀ ਵੀ ਇਸ ਖੇਤਰ 'ਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦਾ ਚਾਹਵਾਨ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੂਜੇ ਭਤੀਜੇ ਗੁਰਬੀਰ ਸਿੰਘ ਗੁਰੀ ਨੇ ਪਿਛਲੀ ਵਾਰ ਯੂਥ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਚੋਣ ਲੜੀ ਸੀ ਇਹੋ ਹੀ ਨਹੀਂ ਬਠਿੰਡਾ ਪੱਟੀ 'ਚ ਪੈਂਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਮਾਨਸਾ ਦੇ ਕਾਂਗਰਸੀ ਵਿਧਾਇਕ ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ ਗਾਗੋਵਾਲ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਜਗਸੀਰ ਗਾਗੋਵਾਲ ਨੂੰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣਵਾ ਲਿਆ ਹੈ ਕਾਂਗਰਸੀ ਵਿਧਾਇਕ ਅਜੀਤਇੰਦਰ ਸਿੰਘ ਮੋਫਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਬਿਕਰਮ ਮੋਫਰ ਯੂਥ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਚੋਣ ਲੜਨ ਲਈ ਪੱਬਾਂ ਭਾਰ ਹੈ ਸੀਨੀਅਰ ਕਾਂਗਰਸੀ ਆਗੂ ਜਗਮੀਤ ਬਰਾੜ ਦਾ ਭਰਾ ਰਿਪਜੀਤ ਵਿਧਾਇਕ ਹੈ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਬਰਨਾਲਾ ਦੀ ਧਰਮਪਤਨੀ ਸੁਰਜੀਤ ਕੌਰ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਗਗਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਬਰਨਾਲਾ, ਮਰਹੂਮ ਸਹਿਕਾਰਤਾ ਮੰਤਰੀ ਕੈਪਟਨ ਕੰਵਲਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਜਸਜੀਤ ਸਿੰਘ ਬੰਨੀ ਅਤੇ ਬਲਰਾਮ ਜਾਖੜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸੁਨੀਲ ਰਾਜਨੀਤੀ 'ਚ ਸਰਗਰਮ ਹਨ ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਇੱਥੇ ਹੀ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਪੰਜਾਬ ਦੀ
ਮਾਝਾ ਅਤੇ ਦੋਆਬਾ ਪੱਟੀ 'ਚ ਅਨੇਕਾਂ ਉਦਾਹਰਨਾਂ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨਾਂ ਦੇ ਧੀਆਂ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੇ ਮੋਰਚੇ ਮੱਲੇ ਹੋਏ ਹਨ ਜਿਸ ਦੇ ਚਲਦਿਆਂ ਆਮ ਵਰਕਰ ਦੀ ਪੁੱਛ ਪ੍ਰਤੀਤ ਖਤਮ ਹੋਈ ਪਈ ਹੈ ਨਾਗਰਿਕ ਭਲਾਈ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਐਡਵੋਕੇਟ ਮਨੋਹਰ ਲਾਲ ਬਾਂਸਲ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਰਾਜਨੀਤੀ ਨੂੰ ਸੇਵਾ ਸਮਝਣ ਵਾਲਾ ਯੁੱਗ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਨੈਤਿਕ ਕਦਰਾਂ ਕੀਮਤਾਂ ਬੀਤੇ ਦੀ ਗੱਲ ਬਣਕੇ ਰਹਿ ਗਈਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਹਰੇਕ ਆਗੂ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਆਪਣੇ ਟੱਬਰਾਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਕਰਨ 'ਚ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਸਿਆਸ 'ਚ ਨਿਘਾਰ ਅਤੇ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ

ਡੰਡੇ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕਲਮਾਂ ਵੀ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ

ਪੁਲਿਸ ਮੁਲਾਜਮਾਂ ਦਾ ਸਾਹਿਤਕ ਰੰਗ


ਬਠਿੰਡਾ, ਅਸ਼ੋਕ ਵਰਮਾ

ਹੌਲਦਾਰ ਸਾਹਿਬ ਜਦੋਂ ਥਾਣੇ 'ਚ ਡੰਡਾ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਡਰ ਨਾਲ ਭੂਤਨੇ ਵੀ ਨੱਚਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ ਪਰ ਜਦੋਂ ਇਹੋ ਹੀ ਹੌਲਦਾਰ ਸਰਗਮ ਦੀਆਂ ਸੁਰਾਂ ਛੋਂਹਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਹਰ ਕਿਸੇ ਦਾ ਜੀਅ ਤਬਲੇ ਦੀ ਥਾਪ ਤੇ ਥਿਰਕਣ ਨੂੰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਛੋਟਾ ਥਾਣੇਦਾਰ ਕਲਮਾਂ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਵੱਡਾ ਥਾਣੇਦਾਰ ਵਾਰਤਕ ਲਿਖਦਾ ਹੈ ਬਲਕਿ ਵੱਡੇ ਸਾਹਿਬ ਸ਼ਾਇਰੀ ਵੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਨਿੱਤ ਰੋਜ ਲਾਠੀਚਾਰਜ ਕਰਨ ਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਬੁਛਾੜਾਂ ਮਾਰਨ ਵਾਲੀ ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ ਦਾ ਇਹ ਵੀ ਇੱਕ ਨਿਵੇਕਲਾ ਸਾਹਿਤਕ ਰੰਗ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਵਧੇਰੇ ਕਰਕੇ ਪਰਦੇ ਓਹਲੇ ਛੁਪਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਗੀਤਕਾਰ ਬਣੇ ਪੁਲਿਸ ਮੁਲਾਜਮਾਂ 'ਚੋਂ ਕਈ ਉਸਾਰੂ ਗੀਤ ਲਿਖ ਰਹੇ ਹਨ ਤੇ ਕਈ ਲੱਚਰ ਵੀ। ਪ੍ਰਾਪਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਗੀਤ ਆਦਿ ਲਿਖਣ ਵਾਲੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 200 ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਹੀ ਹੈ। ਸੰਗਰੂਰ ਪੁਲਿਸ 'ਚ ਗੀਤਕਾਰ ਮੁਲਾਜਮਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕਾਫੀ ਹੈ। ਕਈ ਤਾਂ ਇਸ ਕਿੱਤੇ 'ਚ ਨੋਟਾਂ ਨਾਲ ਖੇਡਣ ਲੱਗ ਪਏ ਹਨ। ਬਚਨ ਬੇਦਿਲ ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ 'ਚ ਛੋਟਾ ਥਾਣੇਦਾਰ ਸੀ। ਸੈਂਕੜੇ ਗੀਤ ਲਿਖ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਪੁਲਿਸ ਤੇ ਕਲਾ ਦਾ ਪਾੜਾ ਰਾਸ ਨਾ ਆਉਣ ਕਰਕੇ ਨੌਕਰੀ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਸੰਗਰੂਰ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਹੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਕਰਮਚਾਰੀ ਨੇ ਗਾਇਕੀ ਦੇ ਚੱਕਰ 'ਚ ਨੌਕਰੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਪਰ ਉਹ ਸਥਾਪਿਤ ਨਾ ਹੋ ਸਕਿਆ। ਫਰੀਦਕੋਟ ਪੁਲਿਸ ਦਾ ਹੌਲਦਾਰ ਕੁਲਵੰਤ ਬਿੱਲਾ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿੰਗ ਦਾ ਇੰਚਾਰਜ ਹੈ। ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਮਹਿਕਮੇ ਤੋਂ ਬਕਾਇਆ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਲੈ ਰੱਖੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਹੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਪੁਲਿਸ ਦਾ ਏ. ਐਸ. ਆਈ. ਜਗਦੇਵ ਜੱਗਾ ਵੀ ਗਾਇਕ ਹੈ। ਬਠਿੰਡਾ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਹੌਲਦਾਰ ਮਲਕੀਤ ਸਿੰਘ ਢਾਈ ਦਰਜ਼ਨ ਗੀਤ ਲਿਖ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਜਿੰਨਾਂ 'ਚੋਂ ਵਧੇਰੇ ਉਸਾਰੂ ਹਨ। ਹੋਮਗਾਰਡ ਪ੍ਰੀਤਮ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰਦੇਸੀ ਭੰਗੜੇ ਦਾ ਕੋਚ ਤੇ ਗਾਇਕ ਹੈ। ਗੀਤਕਾਰ ਬੰਤ ਸਿੰਘ ਫੂਲਪੁਰੀ ਪੁਲਿਸ ਕੰਟਰੋਲ ਰੂਮ 'ਚੋਂ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਹਾਇਕ ਥਾਣੇਦਾਰ ਗੁਰਦਰਸ਼ਨ ਬਰਾੜ, ਹੌਲਦਾਰ ਰਾਮ ਸਰੂਪ ਤੇ ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਦੰਦੀਵਾਲ ਵੀ ਇਸੇ ਹੀ ਸ੍ਰੇਣੀ 'ਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਮਾਨਸਾ ਪੁਲਿਸ ਦਾ ਸਹਾਇਕ ਥਾਣੇਦਾਰ ਸੁਖਜਿੰਦਰ ਧਾਲੀਵਾਲ ਗੀਤਕਾਰ ਹੈ ਮੀਤ ਸਕਰੌਦੀ ਵਾਲਾ ਵੀ ਪੁਲਿਸ 'ਚ ਥਾਣੇਦਾਰ ਹੈ ਤੇ ਕਈ ਨਾਮੀ ਗਾਇਕ ਉਸ ਦੇ ਗੀਤ ਗਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਹੌਲਦਾਰ ਕਾਬਲ ਪੰਛੀ ਵੀ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ ਫਰੀਦਕੋਟ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਹੌਲਦਾਰ ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਮੱਘੀ ਨੇ ਤਾਂ ਜਲੰਧਰ 'ਚ ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ ਵੱਲੋਂ ਕਰਵਾਏ ਸਾਹਿਤਕ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਕਮੇਡੀ 'ਚੋਂ ਪਹਿਲਾ ਇਨਾਮ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਹੈੱਡਕੁਆਟਰ 'ਚ ਬਿੱਲੂ ਬੱਕਰਾ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮੁਲਾਜਮ ਬੀ. ਐਲ. ਸ਼ਰਮਾ ਇੱਕ ਸਥਾਪਿਤ ਤੇ ਨਾਮੀ ਗਿਰਾਮੀ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ। ਕਈ ਪੁਲਿਸ ਮੁਲਾਜਮ ਅਜਿਹੇ ਵੀ ਹਨ ਜਿੰਨਾਂ ਦੀ ਗਾਇਕੀ ਚਲੀ ਗਈ ਉਹ ਮਹਿਕਮੇ ਨੂੰ ਅਲਵਿਦਾ ਆਖ ਕੇ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਗਾਇਕ ਬਣ ਗਏ। ਇਹਨਾਂ 'ਚ ਪੰਮੀ ਬਾਈ, ਜੱਸੀ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰੀਆ, ਕੇ. ਐਸ. ਮੱਖਣ, ਬਲਬੀਰ ਲਹਿਰਾ ਤੇ ਸੁਰਜੀਤ ਭੁੱਲਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਨ। ਇਹ ਗੱਲ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ ਦੇ ਮੁਲਾਜਮਾਂ ਦੀ ਹੈ ਵੱਡੇ ਅਫਸਰ ਵੀ ਸਾਹਿਤਕ  ਖੇਤਰ 'ਚ ਜੌਹਰ ਦਿਖਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਡੀ. ਐਸ. ਪੀ. ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਡਿਊਟੀ ਤੋਂ ਵਿਹਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਕਵਿਤਾ ਤੇ ਗੀਤ ਲਿਖਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਦੋ ਪੁਸਤਕਾਂ 'ਮੁੱਦਤਾਂ ਪਿੱਛੋਂ' ਤੇ 'ਮੇਰੀ ਵੀ ਇੱਕ ਮਾਂ ਹੁੰਦੀ ਸੀ' ਛਪ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਉਹਨਾ ਆਖਿਆ ਕਿ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤੀ ਮਗਰੋਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਕਲਾਤਮਕ ਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਨਗੇ। ਡੀ. ਆਈ. ਜੀ.  ਜਤਿੰਦਰ ਜੈਨ ਵੀ ਪੁਸਤਕ ਲਿਖ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਸਾਬਕਾ ਡੀ. ਆਈ. ਜੀ. ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਚਾਹਲ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਸੇਵਾਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਹੋਏ ਖੱਟੇ ਮਿੱਠੇ ਤੇ ਤਲਖ ਤਜਰਬਿਆਂ ਨੂੰ 'ਮੇਰੇ ਹਿੱਸੇ ਦਾ ਪੰਜਾਬ' ਨਾਮੀ ਪੁਸਤਕ 'ਚ ਕਲਮਬੰਦ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਪਿੱਛੇ ਜਿਹੇ ਰਿਲੀਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ 'ਚ ਰਹੇ ਆਈ. ਪੀ. ਐਸ. ਅਧਿਕਾਰੀ ਕਪਿਲ ਦੇਵ ਤਾਂ ਗੀਤ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸ਼ੌਕੀਨ ਸਨ। ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਆਈ. ਪੀ. ਐਸ. ਅਧਿਕਾਰੀ ਤੇ ਕਿਸੇ ਵੇਲੇ ਮਾਨਸਾ ਦੇ ਐਸ. ਐਸ. ਪੀ. ਰਹੇ ਐਮ. ਐਮ. ਫਾਰੂਕੀ ਗਜਲਾਂ ਲਿਖਦੇ ਹਨ। ਬਰਨਾਲਾ ਦੇ ਐਸ. ਐਸ. ਪੀ. ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਤੂਰ ਤਾਂ ਕਲਮ ਦੇ ਪੂਰੇ ਧਨੀ ਹਨ ਉਹ ਚਲੰਤ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਜਿਵੇਂ ਬੇਲਗਾਮ ਹੋ ਰਹੀ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ, ਸਮਾਜ 'ਚ ਫੈਲ ਰਹੇ ਅਪਰਾਧਾਂ ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਖਿਲਾਫ ਹੋ ਰਹੇ ਜੁਲਮਾਂ ਸਬੰਧੀ ਕਾਫੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਪੂਰਵਕ ਲਿਖਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਚੰਦ ਕੁ ਮਿਸਾਲਾਂ ਹਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਤੋਂ ਹਾਸਿਲ ਵੇਰਵਿਆਂ ਮੁਤਾਬਿਕ ਕਈ ਹੋਰ ਵੀ ਛੁਪੇ ਰੁਸਤਮ ਹਨ ਜਿੰਨਾਂ ਨੇ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਦੌਰਾਨ ਕਲਾ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸਾਥੀ ਬਣਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਬਠਿੰਡਾ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਪੁਲਿਸ ਕਪਤਾਨ ਡਾ. ਸੁਖਚੈਨ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਬੇਸ਼ੱਕ ਉਹ ਖੁਦ ਲੇਖਕ ਨਹੀਂ ਪਰ ਉਸਾਰੂ ਤੇ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਸੇਧ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਸਾਹਿਤ ਲਿਖਣਾ ਤੇ ਗਾਉਣਾ ਵਧੀਆ ਗੱਲ ਹੈ। ਡਾ. ਗਿੱਲ ਨੇ ਆਖਿਆ ਕਿ ਜੋ ਲੋਕ ਨੈਤਿਕ ਕਦਰਾਂ ਕੀਮਤਾਂ ਤੋਂ ਪਾਸੇ ਹੋ ਕੇ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਹੀ ਪਾਸੇ ਮੁੜਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਹੀ ਸਮਾਜ ਦਾ ਭਲਾ ਹੋ ਸਕੇਗਾ।