Tuesday, 2 August 2011

ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਇਨਵਰਟਰ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਤੇ ਡਿੱਗੀ ਬਿਜਲੀ

ਕੱਟ ਨਾ ਲੱਗਣ ਕਾਰਨ ਵਿਕਰੀ ਠੱਪ

ਬਠਿੰਡਾ, ਅਸ਼ੋਕ ਵਰਮਾ 
                                                                                                                               ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਧਿਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਬਾਹਰਲੇ ਸੂਬਿਆਂ ਤੋਂ ਖਰੀਦ ਕੇ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਭਾਵੇਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਰਾਹਤ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ ਹੋਵੇ ਪਰ ਬੀਤੇ ਕਈ ਵਰਿਆਂ ਤੋਂ ਪਾਵਰ ਕੱਟ ਕਾਰਨ ਦਿਨੋਂ-ਦਿਨ ਤੇਜੀ ਨਾਲ ਪੱਕੇ ਪੈਰੀ ਹੋ ਰਹੀ ਇਨਵਰਟਰ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਸਨਅਤ ਨੂੰ ਐਨਾਂ ਜਬਰਦਸਤ ਝਟਕਾ ਲੱਗਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਲਈ ਲੰਬਾ ਸਮਾਂ ਲੱਗੇਗਾ। ਮਾਮਲੇ ਦਾ ਜਿਕਰਯੋਗ ਪਹਿਲੂ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਬਿਜਲੀ ਕਟੌਤੀ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦੇ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਸਾਧਨ ਇਨਵਰਟਰ ਦੀ ਮਾਰ ਹੇਠ ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਵੀ ਆ ਗਏ ਹਨ ਜਿੰਨਾਂ ਨੇ ਵਿਕਰੀ 'ਚ ਵਾਧੇ ਦੀ ਆਸ ਨਾਲ ਭਾਰੀ ਮਾਤਰਾ 'ਚ ਅਗਾਊ ਸਟਾਕ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ ਪਰ ਗਾਹਕ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਸਥਿਤੀ ' ਸੱਪ ਦੇ ਮੂੰਹ ਕੋਹੜ ਕਿਰਲੀ ' ਵਾਲੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕੁੱਝ ਦੁਕਾਨਦਾਰਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਕਈ ਵਰ੍ਹੇ ਗਰਮੀਆਂ ਤਾਂ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਸਰਦੀਆਂ 'ਚ ਵੀ ਵਿਕਦੇ ਰਹਿਣ ਸਦਕਾ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਦਸੰਬਰ ਮਹੀਨੇ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਗੋਦਾਮ ਭਰੇ ਆਰੰਭ ਦਿੱਤੇ ਸਨ। ਇਹਨਾਂ ਦਿਨਾ 'ਚ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਜਬਰਦਸਤ ਸਕੀਮਾਂ, ਨਗਦ ਖ੍ਰੀਦਣ ਤੇ ਕੈਸ਼ ਡਿਸਕਾਊਂਟ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਕਈ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਤਾਂ ਪੰਜ ਗੁਣਾਂ ਤੱਕ ਰਿਆਇਤ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇੱਥੇ ਇਹ ਵੀ ਵਰਣਨਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਤੋਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੀ ਵਿੱਕਰੀ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਲਈ ਸਰਦੀ ਦੇ ਮੌਸਮ 'ਚ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਰਿਆਇਤਾਂ ਨੂੰ ਸੀਜਨ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵੇਲੇ ਨਾ ਕੇਵਲ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਬਲਕਿ ਵਧੇ ਹੋਏ ਮੁੱਲ ਤੇ ਨਕਦ ਅਦਾਇਗੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਇਨਵਰਟਰ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੇ ਸਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਸ ਵਾਰ ਸਥਿਤੀ ਉਲਟ ਹੋਈ ਪਈ ਹੈ। ਇੱਕ ਵੱਖਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਜੁਲਾਈ ਮਹੀਨੇ ਇਨਵਰਟਰਾਂ ਦਾ ਚੋਟੀ ਦਾ ਸੀਜਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਵੇਲੇ ਡੀਲਰਾਂ ਕੋਲ ਸੈਂਕੜੇ ਇਨਵਰਟਰ ਪਏ ਹਨ ਇੰਨਾਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਲੱਗੇ ਮੁੱਲ ਤੇ ਵੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ ਪਰ ਆਸਾਂ ਨੂੰ ਬੂਰ ਨਹੀਂ ਪਿਆ। ਇੱਕ ਤਕਨੀਕੀ ਪੱਖ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਇਨਵਰਟਰ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਮੁੱਖ ਅਧਾਰ ਬਣਦੀ ਬੈਟਰੀ ਵੀ ਡੀਲਰਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨੁਕਸਾਨ ਕਰੇਗੀ। ਇਸ ਧੰਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਦੁਕਾਨਦਾਰਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਨਵਰਟਰ ਤਾਂ ਅਗਲੇ ਸੀਜਨ ਵੀ ਵਿਕ ਸਕੇਗਾ ਪਰ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਬੈਟਰੀ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 15 ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਗਾਰੰਟੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਡੀਲਰ ਅੱਗੋਂ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੀ ਗਾਰੰਟੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਮੰਨਿਆ ਇਹ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬੈਟਰੀ ਬਨਣ ਤੋਂ ਕੁੱਝ ਸਮਾਂ ਡਿਸਟਰੀਬਿਊਟਰਾਂ ਜਾਂ ਡੀਲਰਾਂ ਕੋਲ ਪਈਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਜਿਹੜੇ ਦੁਕਾਨਦਾਰਾਂ ਕੋਲ ਬੈਟਰੀਆਂ ਫਸ ਗਈਆਂ ਹਨ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗਾਰੰਟੀ ਹੀ ਪੱਲਿਓ ਨਹੀਂ ਦੇਣੀ ਪਵੇਗੀ ਸਗੋਂ ਬੈਟਰੀ ਦੀ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵੀ ਘਟ ਜਾਏਗੀ ਜਿਸ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਦੁਕਾਨਦਾਰੀ ਦੇ ਵਕਾਰ 'ਤੇ ਪਵੇਗਾ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਤੇਜਾਬ ਦਾ ਸੁਮੇਲ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਜਦੋਂ ਬੈਟਰੀ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸਦੀ ਉਮਰ ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਤੋਂ ਘਟਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ ਸੂਤਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਬੀਤੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਇਨਵਰਟਰ ਤੇ ਬੈਟਰੀ ਦੀ ਵਧੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਦੇਖਦਿਆਂ ਕਈ ਨਵੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੋਂਦ 'ਚ ਆਈਆਂ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਗਿਣਤੀ 1 ਦਰਜ਼ਨ ਦੇ ਕਰੀਬ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਦੁੱਗਣੀ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਹੀ ਬੱਸ ਨਹੀਂ ਪਿਛਲੀ ਭੱਜ ਦੌੜ ਨੂੰ ਦੇਖਦਿਆਂ ਇਸ ਖੇਤਰ 'ਚ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕਈ ਕੰਪਨੀਆਂ  ਨੇ ਆਪਣੇ ਉਤਪਾਦਨ 'ਚ ਵਾਧਾ ਕਰ ਲਿਆ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਪੰਜਾਬ ਭਰ 'ਚ ਲੱਖਾਂ ਇਨਵਰਟਰ ਤੇ ਬੈਟਰੀਆਂ ਡੀਲਰਾਂ ਕੋਲ ਫਸੇ ਪਏ ਹਨ। ਇਨਵਰਟਰ ਡੀਲਰ ਪ੍ਰੇਮ ਕੁਮਾਰ ਧੀਂਗੜਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹਨਾਂ ਦੋਵਾਂ ਚੀਜਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਹੋਈ ਅਗੇਤੀ ਬਰਸਾਤ ਕਾਰਨ ਪਿਆ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਮੀਂਹ ਪੈਣ ਨਾਲ ਬਿਜਲੀ ਸਪਲਾਈ ਵੀ ਠੀਕ ਰਹੀ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸਖਤ ਜਰੂਰਤ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ਉਹਨਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਅਪ੍ਰੈਲ-ਮਈ ਤੱਕ ਵਿਕਰੀ ਤਸੱਲੀਬਖਸ਼ ਸੀ ਪਰ ਜੂਨ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੇ ਅਚਨਚੇਤ ਘਟ ਗਈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਜੁਲਾਈ 'ਚ ਤਾਂ ਇਨਵਰਟਰ ਬੈਟਰੀ ਨੂੰ ਗਾਹਕ ਪੁੱਛਣ ਵੀ ਨਹੀਂ ਆ ਰਹੇ। ਸ੍ਰੀ ਧੀਂਗੜਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਮਹੀਨੇ 'ਚ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਾਲੇ 10 ਇਨਵਰਟਰਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਿਮਲੇ ਦੇ ਟੂਰ ਵਰਗੀਆਂ ਲੁਭਾਵਨੀਆਂ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ਾਂ ਵੀ ਲੈ ਕੇ ਆਏ ਹਨ ਪਰ ਜਦੋਂ ਗਾਹਕ ਨਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ  ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਮੂੰਹ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੇ।

No comments:

Post a Comment

Note: only a member of this blog may post a comment.